હોમ › શીખો › ઓપ્શન ટ્રેડિંગની પાયાની બાબતો (ભારતીય બજાર માટે)
ઓપ્શન ટ્રેડિંગની પાયાની બાબતો (ભારતીય બજાર માટે)
અપડેટ: ઓગસ્ટ 2026 · PaperBull એડિટોરિયલ ટીમ દ્વારા
ટૂંકો જવાબ: ઓપ્શન એક કોન્ટ્રાક્ટ છે જે તમને NIFTY, BANKNIFTY કે કોઈ સ્ટોકને નક્કી ભાવે ખરીદવા કે વેચવાનો અધિકાર આપે છે, જવાબદારી નહીં. તેના માટે તમે પ્રીમિયમ ચૂકવો છો.
અહીં જાઓ: કોલ ઓપ્શન (CE) અને પુટ ઓપ્શન (PE) · NSE અને BSE ના 2026 લોટ સાઈઝ અને એક્સપાયરી · ખરીદવું વિરુદ્ધ વેચવું (રાઈટિંગ)
ઓપ્શન એક ફાઈનાન્શિયલ કોન્ટ્રાક્ટ છે જે ખરીદનારને નક્કી ભાવે, નક્કી તારીખ સુધી, અંડરલાઈંગ એસેટ ખરીદવા કે વેચવાનો અધિકાર આપે છે — જવાબદારી નહીં. ભારતમાં આ મુખ્યત્વે NSE ના F&O સેગમેન્ટમાં થાય છે, જ્યાં NIFTY 50 અને BANKNIFTY સૌથી વધારે ટ્રેડ થાય છે.
કોલ ઓપ્શન (CE) અને પુટ ઓપ્શન (PE)
- કોલ ઓપ્શન (CE): ખરીદનારને સ્ટ્રાઈક ભાવે ખરીદવાનો અધિકાર આપે છે. બજાર ઉપર જવાથી નફો થાય છે — આ બુલિશ દાવ છે.
- પુટ ઓપ્શન (PE): ખરીદનારને સ્ટ્રાઈક ભાવે વેચવાનો અધિકાર આપે છે. બજાર નીચે જવાથી નફો થાય છે — આ બેરિશ દાવ છે.
NSE અને BSE ના 2026 લોટ સાઈઝ અને એક્સપાયરી
સપ્ટેમ્બર 2025 ના SEBI સુધારા પછી સાપ્તાહિક એક્સપાયરી ફક્ત NIFTY (NSE) અને SENSEX (BSE) પર જ બચી છે. જાન્યુઆરી 2026 માં લોટ સાઈઝ પણ ફરીથી બદલાયા:
| ઈન્ડેક્સ | લોટ સાઈઝ | એક્સપાયરી |
|---|---|---|
| NIFTY 50 | 65 શેર | સાપ્તાહિક — દર મંગળવારે |
| BANKNIFTY | 30 શેર | ફક્ત માસિક |
| FINNIFTY | 60 શેર | ફક્ત માસિક |
| SENSEX | 20 શેર | સાપ્તાહિક — દર ગુરુવારે |
ખરીદવું વિરુદ્ધ વેચવું (રાઈટિંગ)
- ઓપ્શન બાયર: પહેલાં પ્રીમિયમ ચૂકવે છે, નુકસાન પ્રીમિયમ સુધી મર્યાદિત, નફો અમર્યાદિત. મોટાભાગના નવા ટ્રેડર્સ અહીંથી જ શરૂઆત કરે છે.
- ઓપ્શન સેલર: પ્રીમિયમ પહેલાં કમાય છે, નફો મર્યાદિત પણ જોખમ સૈદ્ધાંતિક રીતે અમર્યાદિત. તેના માટે માર્જિન જોઈએ.
વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
2026 માં NIFTY નો લોટ સાઈઝ શું છે?
65 શેર. જાન્યુઆરી 2026 માં NSE એ તેને 75 થી ઘટાડીને 65 કર્યો હતો.
શું BANKNIFTY માં હજુ સાપ્તાહિક એક્સપાયરી છે?
ના. સપ્ટેમ્બર 2025 થી BANKNIFTY ફક્ત માસિક એક્સપાયરી પર ટ્રેડ થાય છે.
શરૂઆત કરવા માટે કેટલા પૈસા જોઈએ?
બાયર તરીકે ફક્ત પ્રીમિયમ × લોટ સાઈઝ જેટલો ખર્ચ થાય છે — થોડા હજાર રૂપિયામાં શરૂઆત થઈ શકે.
જોખમ વગર ઓપ્શન ટ્રેડિંગ પ્રેક્ટિસ કરો
PaperBull પર અસલી NIFTY અને BANKNIFTY ઓપ્શન ચેઈન પર બરાબર આ જ ટ્રેડ પ્રેક્ટિસ કરો, અસલી પૈસા વગર.
મફત પેપર ટ્રેડિંગ શરૂ કરો →